Anthony van Dyck. The European is de wetenschappelijke catalogus bij de gelijknamige expo in Genua. Focus zijn de drie steden waar Van Dyck het langst verbleef en die de schilder naar verluidt het meest gevormd hebben: zijn geboortestad Antwerpen, Genua en Londen.
Anthony van Dyck, Portret van Lucas en Cornelis de Wael, 1625 (?), olieverf op canvas, 120 × 101 cm, Capitolijnse Musea, Rome
Anthony van Dycks (1599-1641) biografie leest als een prinsheerlijk sprookje, of toch de stereotypering die mettertijd vorm kreeg: het wonderkind, de beste leerling van Peter Paul Rubens (1577-1640), de kosmopoliet die grote sier maakte in Europese culturele centra, en ultiem het genie dat jong stierf. Het lijkt wel hollywoodiaanse verhaalstof. Dat beeld bijstellen, verdiepen, variatie en nuance aanbrengen, is het onderliggende doel van expo en boek, geleid door Katelijne Van der Stighelen en Anna Orlando.
Bovenstaande reeks karakteristieken en gebeurtenissen zijn niet noodzakelijkerwijs fout, ze creëerden een bordkartonnen personage zonder al te grote diepgang. In het boek verwijst men naar vroegere biografen die de rusteloze levenswandel van Anthony van Dyck vooral karakterieel verklaarden — tijdens die carrière van ongeveer twee en een half decennium was hij inderdaad vaak onderweg van stad naar hof, van opportuniteit naar opdracht. Van Dycks professioneel traject zag er ongeveer zo uit: na zijn Antwerpse beginjaren ging het naar Italië, waar hij zes en een half jaar verbleef; daarna keerde hij terug om vervolgens naar Brussel te verhuizen; ging naar Londen en keerde opnieuw terug naar de Scheldestad; reisde alweer naar Londen en kwam na Rubens’ overlijden in 1640 terug naar Antwerpen. Kort daarna was hij heel even in Parijs te vinden om doodziek naar Londen te reizen en er te sterven in 1641.
