Musea verwennen ons met boeiende collecties en tentoonstellingen. Ze tonen grootmeesters, halen vergeten kunstenaars voor het voetlicht… Ze illustreren stijlperiodes en -evoluties, wijzen op regionale verschillen, leggen invloeden bloot… Wat we in een museum niet te zien kunnen krijgen, is de oorspronkelijke omgeving van het kunstwerk. Waar stond dit beeld? Waar hing dit schilderij? Wanneer en hoe zijn ze daar terecht gekomen? En waarom bevonden ze zich uitgerekend in die site en niet in een andere?
Gelukkig is Vlaanderen zo rijk aan kunst dat er nog vele werken, zelfs Topstukken van de Vlaamse Gemeenschap, in hun authentieke context aanwezig zijn. Vlaamse Meesters in Situ wijst de weg naar 45 van deze kunstwerken. Het oudste, van het midden van de veertiende eeuw, is Het Laatste Avondmaal in de refter van de Gentse Bijlokeabdij (STAM). Enkele sublieme stukken stammen uit de vijftiende eeuw. Een kwart dateert van de zestiende eeuw. Het zijn de unieke retabels in Bocholt, Deerlijk, Geel, Hemelveerdegem en Herentals, naast prachtige schilderijen van onder anderen Goossen van der Weyden in Lier en de Meester van Frankfurt in Watervliet of ook nog het fascinerende Laatste Oordeel in het stadhuis van Geraardsbergen.
