Stoomcentrum Maldegem

U kunt er niet naast kijken, verzekerde de buschauffeur ons: als u de ‘stoomtreintjes’ ziet, dáár is het Stationsplein van Maldegem. Nu had hij niet zo geringschattend moeten doen, blijkt als we even later kennismaken met de stalen kolossen Bébert, Fred en de andere stoomlocomotieven. Maar het zijn natuurlijk concurrenten. Het busverkeer begon al vanaf de jaren 1920 het Meetjesland te ontsluiten, en het autoverkeer bracht het lokale treinverkeer na de Tweede Wereldoorlog al helemaal in de verdrukking. In februari 1959 deed de laatste reizigerstrein Maldegem Statie aan en in 1988 kwam ook een eind aan het goederenverkeer.

Tijd voor het in 1985 opgerichte Stoomcentrum om de draad van de geschiedenis weer op te pikken. Deze in oorsprong modelbouwvereniging had al een toeristisch smalspoor naar Donk ingericht. Nu maakte ze ook het stuk normaalspoor tussen Maldegem en Eeklo, destijds een onderdeel van de lijn 58 tussen Gent en Brugge, terug operationeel.

“De exploitatie kende een moeizame start,” vertelt voorzitter Jason Van Landschoot: “De trein reed door het onkruid en stichtte al eens een brandje. De rookpluimen van de locomotief waren erg dik en zwart, het buurtcomité kon er niet mee lachen. Nu gebruiken we kolen met een andere samenstelling. Het Stoomcentrum kocht de door de NMBS verlaten gebouwen op. Intussen zijn ze allemaal beschermd: het stationsgebouw, nu café De Statie, het seinhuis en het gebouw van de Regie voor Telegraaf en Telefoon. De goederenloods uit 1930 is herbestemd tot architecten- en ingenieursbureau. In het vroegere RTT-gebouw koop je nu een ticket voor een ritje in historische rijtuigen met houten banken gesleept door stoomlocomotieven, of in een oude dieselmotorwagen uit de jaren vijftig. Een houten loket met marmeren blad is nog authentiek, het andere is een kopie van het origineel. De vloer in dambord is dat ook, op de voeg na, die vroeger veel dunner was. We hebben gietijzeren radiatoren gevonden, maar nu zijn we nog op zoek naar de typische knop in bloemvorm. En naar schakelaars in namaakbakeliet - om gezondheidsredenen wordt bakeliet niet meer geproduceerd - die dat aloude klakgeluid maken.”