OKV2019.2
Joannes en Lucas van Doetecum naar Hans Vredeman de Vries, Imaginair gezicht op een straat met het huis ‘In de vier winden’, uit Scenographiae sive perspectivae […], ets met burijngravure, uit een reeks van 20 platen, Hiëronymus Cock, Antwerpen, 1560 KBR - PRENTENKABINET, S.II 79414(16)
Tijdens Pieter Bruegels jubileumjaar – hij stierf 450 jaar geleden – viert men in BOZAR ‘de eeuw van Bruegel’ met een uitstekende tweeakter. Hoofdact is de monografische expo rond Bernard van Orley (ca. 1488-1541), koersbepalende schilder van de renaissance in de Zuidelijke Nederlanden en invloedrijk voor het landschap bij Bruegel. Gelijktijdig loopt Prenten in de eeuw van Bruegel. Joris van Grieken en Maarten Bassens van de Koninklijke Bibliotheek van België concipieerden een fraai vormgegeven, lucide en afwisselend overzicht van de verschillende facetten van de prentkunst in de zestiende eeuw. Daarbij konden ze putten uit hun eigen collectie van wereldniveau.
Medio zestiende eeuw trok de Bruggeling Johannes Stradanus (1523-1605), alias Jan van der Straet, naar Italië, waar hij een plaats aan het hof van de Medici in Florence versierde. De praktijk van het graveren maakte Stradanus tot het onderwerp van één van de negentien prenten in zijn bekende reeks voor de Florentijn Luigi Alamanni, Nova Reperta of Nieuwe ontdekkingen. We bevinden ons in een atelier waar jong en oud druk doende zijn met het vervaardigen van prenten. Rechts onderwijst een meester jonge gezellen terwijl hij een onafgewerkte koperplaat vasthoudt. Op tafel liggen burijnen, de naaldachtige instrumenten waarmee de graveur het ontwerp in de drukplaat snijdt. Op het middenplan worden kopergravures verwarmd, ingestreken met inkt en schoongeveegd. Links gaat een geïnkte plaat door de pers en wordt de gesneden beeltenis op papier gedrukt, waarna de druksels gedroogd worden. Met deze gravure, in 1591 vervaardigd door de prentkunstenaar Philips Galle, plaatste Stradanus de uitvinding van de graveerkunst in een rij van ontdekkingen en technologische uitvindingen die het leven van de mens ingrijpend hebben veranderd, zoals het kompas, de bril, het schilderen met olieverf, de ontdekking van Amerika en de boekdrukkunst.