Ik vraag Jos Vandenbreeden of hij ooit stilzit. Hij lacht zijn typische lachje, een aanstekelijk lachje met een beetje van alles in: goedaardigheid, spot, cynisme, ironie, mysterie en heel zelden een vleugje sarcasme toe.
"Toen ik vijfentwintig jaar geleden het directeurschap over het archief opnam, heb ik meteen een inventaris opgemaakt van wat het Brussels gewest bezat aan waardevol architecturaal erfgoed. Dat wil zeggen: ik heb elke straat in het Brussels gewest in beide richtingen afgewandeld, gefotografeerd en kort beschreven. Ik heb er geen idee van hoeveel kilometer ik achter me heb, maar de mars door de negentien gemeenten was lang. Al was het fysisch gezien hoogst gezonde arbeid." Jos Vandenbreeden neemt de tijd om een lachje op te steken: "Psychisch was het om gek te worden. Brussel was als een ziek dier dat de hand aan zichzelf sloeg, dat zichzelf verminkte." Het voortdurende wandelen maakte iets los in Jos Vandenbreeden, met name een ongebreidelde passie voor Brussel. Ik vraag: "Een ziekte?" Hij ontkent: "Nee nee, een passie. Een passie voor Brussel en een passie voor oude gebouwen. Sedertdien heb ik de taak op me kunnen nemen om altijd en overal te pleiten voor hetzij het behoud hetzij de creatie van een esthetisch valabel milieu."
Hij lacht geheimzinnig en zegt: "Leven in en met mooie dingen is van levensbelang. Een esthetisch valabel milieu is een oase van rust, een stimulans tot tevredenheid, een bron van verfrissing en dagelijkse genoegdoening. Het is mijn heilige overtuiging dat je in een mooie woonomgeving op een aangename manier oud wordt. Ik leid dat ook af van de veelal hoogbejaarde mensen die het erfgoed van de art nouveau bezielen: die mensen leven graag in en met een permanent gevoel van bewondering voor hun huis. Ze hoeven niet eens de deur uit om elke dag opnieuw een nieuwe ontdekking te doen, een ander detail van aanbiddelijke schoonheid te vinden."
