Undercover: Ten Duinen, historie van vergane glorie

OKV2003.3

"Uit duinen tussen zee en hinterland, herrijst een verdwenen site van onder het zand."

Het duurt even maar aan het rond punt in Koksijde zien we ze, de aanduiding naar Ten Duinen met haar site en museum waar we ons zullen overgeven aan de mystiek en het mysterie van een vergeten beschaving. In de ruime inkom hal eist het grote ronde volume meteen onze aandacht op. Het toont prachtige panoramische foto's en videobeelden van de site. Aan het onthaal krijgen we een brochure met wel erg beknopte uitleg over de archeologische site. De meer uitgebreide is in de maak, zo wordt ons verzekerd. De brochure zelfvind ik geslaagd m et drie witte monniken die als schimmen van uit het licht de duisternis betreden en een beknopte tekst met vragen die de nieuwsgierigheid prikkelt.

Alvorens de site te betreden, moeten we ons ticket met streepjescode scannen. Er kan maar één persoon per keer door de draaideur wat volgens mij een vlotte doorstroming tijdens een drukke dag of met een groep enigszins belemmert. De plattegrond helpt om de weg te vinden in de site die, nog in opbouw, op het eerste zicht onoverzichtelijk lijkt. Zestien genummerde stenen verwijzen naar een paragraaf met korte uitleg over wat hier uit de middeleeuwen resteert. De oostelijke vleugel met het gebouw van de monniken en het klein pand, is nog niet opgegraven.

In het museum worden we uitgenodigd om de gids, waarvoor we niet moeten betalen, te volgen. In de eerste zaal staat een levensgrote viertalige ridder imposant voor een geschilderd landschap. Hij komt tot leven als we op het knopje met de letter 'N' drukken en begint enthousiast te vertellen over wat hij op kruistocht beleefd heeft. Omdat de gids ook wat te vertellen heeft, verontschuldig ik mij en voeg me terug bij de groep. Enig schuldgevoel maakt zich van mij meester als ik hoor hoe hij onverstoord blijft praten zonder dat er iemand naar hem luistert.

Centraal in deze zaal staat een ronde tafel met metalen handafdrukken. Het is wellicht de bedoeling om je hand erop te passen maar naast wat gekraak gebeurt er niets. Ook niet als we de knopjes 'N-F-D-E' indrukken. Onder een glazen stolp liggen gebruiksvoorwerpen die men tijdens de opgravingen van de abdij heeft gevonden.

Op de grond zien we een lange bruine strook, een voorstelling van de wereld toen. De zachtgroene muren bevatten grote afbeeldingen in gelijkaardige kleur die als achtergrond dienen voor een duidelijk leesbare geschiedkundige uitleg in vier talen en kleinere reproducties van schilderijen. Het doet me denken aan een enorme bladzijde uit een mooi geïllustreerd boek. Hier en daar zien we een nis met materialen. De hele zaal wordt opgeluisterd door middeleeuwse muziek.